جمادی الثانی

از ویکی‌وحدت، دانشنامۀ مجازی
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جمادی الثانی
نام جمادی الثانی
نام های دیگر جُمادی‌الآخر• جمادی الثانی•جمادی الثانیه•جمادی الآخرة
از ماههای حرام نمی‌باشد
مناسبت‌ها و وقایع شهادت حضرت زهرا(س)•ولادت حضرت فاطمه(س)•وفات ام‌البنین•زادروز سید روح‌الله موسوی خمینی

ماه جمادی الثانی (یا جمادی الآخر) ماه هشتم از ماههای قمری است. حوادث تاریخی و مذهبی فراوانی در این ماه روی داده است که مهمترین آن ولادت حضرت زهرا(س) (که روز زن امگذاری شده) در روز بیستم جمادی الثانی سال پنجم بعثت،‌ و روز شریف و مبارکی است که خیرات و صدقات و روزه گرفتن و زیارت حضرت فاطمه(س) در آن مستحب است. حادثه مهم دیگر این ماه شهادت آن بانوی شهیده مظلومه است که بر اساس روایتی که شهادت او را 95 روز پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) دانسته، در روز سوم جمادی الاولی سال 11 قمری رخ داده است. از دیگر رویدادهای این ماه می‌توان به درگذشت ابوبکر در سال 13 قمری، درگذشت هارون الرشید در سال 193 قمری و قتل عبدالله بن زبیر به دست حجاج بن یوسف ثقفی در سال 73 قمری اشاره کرد.

تعریف اصطلاحی ماه جمادی الثانی

جُمادی‌الآخر یا جمادی الثانی یا جمادی الثانیه یا جمادی الآخرة، ششمین ماه سال هجری قمری است.

جمادی از ریشه جمادا (جَمُدَ) به معنای انجماد، سرمای سخت و یخ زدن است. این ماه را از آن رو جمادی نامیده‌اند که در زمان نامگذاری، آب در این ماه منجمد می‌شده است. [۱]

ماه های قمری
محرم ماه صفر المظفر
ربیع الاول ربیع الثانی
جمادی الاول جمادی الثانی
رجب شعبان
رمضان شوال
ذی القعده ذی الحجه

اعمال ماه جمادى الثانى

روز اول

خواندن دعایى که مرحوم سید بن طاووس در اقبال نقل کرده است. [۲]

چهار رکعت نماز: مرحوم سید نقل کرده است که در این ماه - هر وقت که باشد؛ هر چند روز اول بهتر است - چهار رکعت نماز بخواند (هر دو رکعت به یک سلام) در رکعت اول، پس از سوره حمد یک مرتبه «آیة الکرسى» و بیست و پنج مرتبه «انّا انزلناه»؛ در رکعت دوم «حمد» و یک مرتبه سوره «تکاثر» و بیست و پنج مرتبه سوره اخلاص؛ در رکعت سوم «حمد» و یک مرتبه «قل یا ایّها الکافرون» و بیست و پنج مرتبه سوره فلق و در رکعت چهارم «حمد» و یک مرتبه سوره نصر و بیست و پنج مرتبه سوره ناس را بخواند.

پس از پایان نماز، هفتاد مرتبه بگوید: «سُبْحانَ اللّهِ وَالْحَمْدُ لِلّهِ وَ لا اِلهَ اِلاَّ اللّهُ وَ اللّهُ اَکْبَرُ» و هفتاد مرتبه بگوید: «اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد» پس از آن سه مرتبه بگوید: «اَللّهمَّ اغْفِرْ لِلْمُؤمِنینَ وَالْمُؤمِناتِ» آنگاه سر به سجده بگذارد و سه مرتبه بگوید: «یا حَىُّ یا قَیُّومُ، یا ذَاالْجَلالِ وَالاْکْرامِ، یا اَللّهُ یا رَحْمنُ یا رَحیمُ، یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ» در پایان هر حاجتى که دارد از خداوند عزوجل طلب نماید.

در این روایت آمده است: هر کس این نماز را با این کیفیت انجام دهد، خداوند خودش و مال و زن و فرزندان او را و همچنین دین و دنیاى او را تا سال دیگر حفظ فرماید و اگر در این سال بمیرد، پاداش شهیدان دارد. [۳]

روز سوم

در این روز به مناسبت شهادت حضرت زهرا (س) زیارت آن حضرت مطلوب و مناسب است. مرحوم سید در «اقبال» این زیارت را براى آن حضرت ذکر کرده است: «اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا سَیِّدَةَ نِسآءِ الْعالَمینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا والِدَةَ الْحُجَجِ عَلَى النّاسِ اَجْمَعینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ اَیَّتُهَا الْمَظْلُومَةُ الْمَمْنُوعَةُ حَقُّها، اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى اَمَتِکَ وَابْنَةِ نَبِیِّکَ، وَزَوْجَةِ وَصِىِّ نَبِیِّکَ، صَلاةً تُزْلِفُها فَوْقَ زُلْفى عِبادِکَ الْمُکَرَّمینَ، مِنْ اَهْلِ السَّمواتِ وَ اَهْلِ الاَْرَضینَ».

سلام بر تو اى بانوى زنان جهانیان سلام بر تو اى مادر حجت‌هاى الهى بر مردم همگى سلام بر تو اى ستم دیده‌اى که از حق او جلوگیرى کردند خدایا درود فرست بر کنیزت و دختر پیامبر و همسر وصى پیامبرت درودى که منزلت و مقامى به او دهد. برتر از منزلت بندگان گرامیت از اهل آسمان‌ها و اهل زمین.

سپس مرحوم سید اضافه مى‌کند: «روایت شده است، هر کس با این عبارات، آن حضرت را زیارت کند و از خدا طلب آمرزش نماید، خداوند گناهانش را مى‌بخشد و او را داخل بهشت مى‌کند». [۴]

روز بیستم

در این روز که مصادف با ولادت حضرت زهرا(س) است چند عمل مناسب است:

  • الف) روزه.
  • ب) خیرات و صدقات بر مؤمنین.
  • ج) زیارت آن حضرت [۵]

وقایع ماه جمادی الثانی

سوم جمادى الثانیة، شهادت حضرت زهرا (ع)

امام موسی کاظم(ع) مى‌فرماید: ان فاطمه صدیقه شهیده: (همانا فاطمه راستگو و شهیده است).

در این روز در سال 11 ه‍ بنابر قول 95 روز، شهادت حضرت بتول عذراء مظلومه مضروبه حضرت سید النساء فاطمه زهرا (ع) به وقوع پیوسته است.

بعد از شهادت و دفن پیامبر (ص) سه بار به منزل امیرالمؤمنین و فاطمه زهرا (ع) هجوم آورده، و در هر بار به طریقى جسارت به اهل بیت (ع) کردند. در یکى از این دفعات، که در منزل آن حضرت را آتش زدند و به زور وارد منزل شدند، حضرت صدیقه (ع) پشت در بودند.

با اینکه مى دانستند آن حضرت پشت در است، بالگد و فشار در را باز کردند، و میخ در سینه آن مخدره را آزرد و محسن (ع) سقط شد آن حضرت بیهوش روى زمین قرار گرفت، و حضرت مولى الموحدین (ع) را با سر و پاى برهنه و دست بسته به طرف مسجد بردند.

وقتى حضرت زهرا (ع) به هوش آمدند به دنبال امیرالمؤمنین (ع) رفتند، و از بردن آن حضرت به مسجد مانع شدند. داخل کوچه جلو چشم همسرش اسدالله الغالب امیرالمؤمنین على بن ابى طالب (ع)، با تازیانه و غلاف شمشیر بر بدن حضرت صدیقه شهیده (ع) زدند که طبق بعضى روایات از بازوى آن حضرت خون جارى شد و باز بیهوش روى زمین قرار گرفتند.

وفات حضرت ام البنین (ع)

در سال 64 ه‍ سیزدهم جمادی الثانی حضرت ام البنین (ع) همسر امیرالمؤمنین (ع) و مادر قمر بنى هاشم (ع) از دنیا رحلت نمودند.

نام مبارک آن حضرت فاطمه، و کنیه شریفش ام البنین است، و آن حضرت به همین کنیه معروفند. پدر آن حضرت حزام بن خالد، و مادرشان لیلى دختر شهید بن ابى عامر است .

امیرالمؤمنین آن حضرت را به همسرى برگزید و خداوند چهار پسر به آن حضرت عنایت فرمود: حضرت قمر بنى هاشم عباس (ع)، عبدالله، جعفر و عثمان (ع)، که هر چهار پسر در کربلا شهید شدند.

ازدواج حضرت عبدالله و آمنه (ع)

19 جمادی الثانیه روز ازدواج حضرت عبدالله و آمنه (ع) و والدین گرامی حضرت به رسول اکرم (ص) است. سزاوار است مؤ منین آن شب را تعظیم و احترام نمایند و به عبادت احیاء کنند.

ولادت حضرت زهرا (ع)

در بیستم جمادی الثانی حضرت حوراء انسیه عذراء بتول ام ابیها حضرت فاطمه زهرا (ع) در سال پنجم بعثت در مکه مکرمه به دنیا آمد.

وفات حضرت ام کلثوم (ع)

جناب ام کلثوم (ع)، چهار ماه پس از بازگشت از کربلا به مدینه 21 جمادى الثانی از دنیا رفتند. پدرشان مولى الموحدین امیرالمؤمنین (ع) و مادرشان حضرت زهراى مرضیه (ع) است.

صاحب ریاحین الشریعه به نقل از اعیان الشیعه مى‌فرماید: امیرالمؤمنین (ع) آن مخدره را به عون بن جعفر طیار تزویج نمودند.

آنچه در مورد از دواج ام کلثوم (ع) با غیر عون بن جعفر نقل شده از بافته‌هاى مخالفین است . آن حضرت در واقعه جانسوز کربلا حضور داشتند و بعد از شهادت امام حسین (ع) و اهل بیت و اصحابشان در کنار خواهرشان حضرت زینب (ع) از بانوان و یتیمان محافظت مى نمود، و اشعار آن حضرت در فراق برادر در کربلا مشهور و جانسوز است .

درگذشت ابوبکر

در سال 13 ه‍ عبدالله بن عثمان معروف به ابوبکر بن ابى قحافه در سن 67 سالگى، درگذشت. [۶]

پانویس

  1. مسعودی، مروج الذهب و معادن الجوهر،ج۲، ص۱۸۹
  2. اقبال، صفحه 621
  3. اقبال، صفحه 622
  4. اقبال، صفحه 623
  5. مفاتیح نوین
  6. وقایع ماه جمادی الثانی - خبرگزاری حوزه https://www.hawzahnews.com › news